Jaargang 25, Nummer 8
Oktober 2003
Afz:
Ganzerik 5,
7443 TK Nijverdal
Port Betaald
TPG Post
Maandblad van de afdeling A 40 van de VERON. Vereniging voor Experimenteel Radio Onderzoek in Nederland
Twente Beam oktober 2003

Afdelingsinformatie   

Servicebureau:
Anne-Marie Wieringa, PA3FNB
Krabbenbosweg 53
7555 EC Hengelo
074-2434863
Telefonische bestellingen kunnen op een nader af te spreken tijd/plaats worden afgehaald.

QSL-Bureau Twente:
Marcel Notenboom, PA1MAR
QSL-BUREAU VERON TWENTE
Spoelsterstraat 21
7553 BP, Hengelo

First Operator Clubstation PI4ZI: 	
Gerard Jansen, PA1TX
Tel  (van 20.00-21.00)  074-2436309
E-mail: pi4zi@amsat.org
Website: www.qsl.net/pi4zi

Twente Ronde:
Op zondag om 11.00  en op de 1e woensdag v/d maand om 21.00 uur via PI3TWE onder de call PI4ZI. Het telefoonnummer van de telefonische inmelding wordt tijdens de ronde bekend gemaakt.

Relaisstations 
PI3TWE, 145.600 MHz (R) en PI2TWE, 430.225 MHz  (FRU9)
Voor vrijwillige bijdragen gebruikt u postgiro 1829487 t.n.v. Relaiszenders Regio Twente, Letterveldweg 52, 7621 CE Borne.

Cursus Zendamateur:
Bij voorkeur via e-mail aanmelden : pe1ryl@amsat.org
Schriftelijk aanmelden kan ook:
Arjan Doek, PE1RYL
Weideweg 122
7556 AD Hengelo
Betaling via giro 3716324 t.n.v. VERON zendcursus afd. Twente, Enschede.
Cursusleiders: Aad Nelemans, PA3GBL en Koen Wieringa, PA3BHU.

Abonnementen op Twente Beam:
1. VERON-leden, maar geen afdelingsleden:   6.00 per jaar  o.v.v  'Abonnement vanaf ...', de call, de postcode en het VERON lidmaatschapsnummer'.
2. Niet VERON-leden:  7.00 per jaar.j
Overmaken op postgiro: 1295526  t.n.v. VERON  afd.Twente, Twente Beam, Almelo  
U ontvangt hiervoor 10 nummers van TB.  Elk jaar in januari betalen. 
Buitenland: na overleg met de secretaris kan Twente Beam toegezonden worden tegen een geringe (porto) meerprijs.
Leden van de afdeling Twente van de VERON krijgen TB automatisch toegezonden.

Afd. Twente op internet.
U kunt onze homepage vinden op de VERON-site onder:
http://www.veron.nl/afdeling/twente

Apparatuur:
De vereniging draagt geen enkele verantwoordelijkheid voor apparatuur die niet haar
eigendom is. Materiaal dat voor verenigingsdoeleinden in bruikleen wordt gegeven, valt buiten de verantwoording van de vereniging.

Bibliotheek: De afdeling beschikt over een eigen bibliotheek waaruit boeken kunnen worden geleend. De beheerder is Remy Denker, PA3AGF.  Voor het actuele overzicht van de aanwezige boeken kijkt u op de internetsite van de afdeling.
 
Afdeling Twente van de VERON 
opgericht 17 november 1945

Afdelingsbestuur:																														Remy Denker	PA3AGF / NL4156	   	Voorz./Bijz.activiteiten.		0546-825001
Ren Altena	PE1RA			Secretaris/Ledenadministratie		0548-620539
Jan Witvoet	PA0JWZ			Penningmeester				0546-870006
Martin Cohn	PE2MGA			Vice Voorzitter/Meetings/Twente Beam    074-2420100
Ton Verboom	PA3DGL			Jeugd en radio/Public relations/		
					Voorl. Onderwijs.			0546-863828
Willy Braamhaar	PB1WB			Twente Ronde/Contacten Hamnus		074-2424736 (tel van 9.00-16.00 uur)
Arjan Doek	PE1RYL			Cursus/NL-zaken				074-2911441

De e-mail adressen van de bestuursleden zijn:   Call@amsat.org

Correspondentieadres:	Ganzerik 5, 7443 TK, Nijverdal
Giro:	1806339	t.n.v. Penn. VERON afd.Twenthe, Almelo
	1295526	t.n.v. VERON afd.Twente Twentebeam, Almelo
	3777519	t.n.v. Activiteiten afd. Twente v/d VERON Enschede

't Hamnus:
Clubhuis / clubstation PI4ZI
Havenstraat 28, Hengelo
074-2438657
geopend elke zaterdag 14.30-17.30 uur
Beheer
Willy Braamhaar, PB1WB
074-2424736 (tel van 9.00-16.00 uur)

Twente Beam:
Redactie:	PE1RQO	Egbert Bergman		074-2435953
		PE2MGA	Martin Cohn		074-2420100
			Ben Puylaert		074-2776661
		PE2HS	Henny Schulten		074-3762523
Inbinden 	Bauke,  PA0BKI,
		Hennie, PA0HOF,
		Renata, PE2CU,
		Willy,  PB1WB,
		Gerard, PA1TX,
		Ren,   PE1OBY,  
		Frits,  PE1PMP,
		Henny,  PE2HS
Adv.manager :	PA0JWZ	Jan Witvoet		0546-870006
Redactieadres:
Henny Schulten, PE2HS
Speenkruid 14
7491 LB Delden
074-3762523
pe2hs@amsat.org 	

Overname van artikelen en/of schema's is met bronvermelding toegestaan


Uiterste inleverdatum van kopij voor het volgende nummer 2 nov. 2003

Inhoudsopgave
Van de redactie			3
Verslag bestuursvergadering	4
In Memoriam			5
Uitnodiging voor de meeting	5
'Theekransje'			7  
Bouw vossenjachtontvanger	8
Grote Clubactie			9
Servicebureau			9
PSE QSL(5)			10
Het PI4FUN-Project		12
Griddipper			15
Elektrische Veiligheid		19
Agenda				21
Afdelingsinfo			22
Colofon				23
	
	
Verslag van de bestuursvergadering

Dinsdag 16 september was het volledig bestuur aanwezig in het Hamnus voor de maandelijkse bestuursvergadering. Na de opening door de voorzitter zijn eerst de notulen van de vorige vergadering doorgenomen en vervolgens zijn deze goedgekeurd.Afdelingsbijeenkomsten:  
De bijeenkomst van augustus (onderling qso) was goed bezocht. Hans (PA0HRM) heeft nog een uitgebreid verslag gedaan van zijn reis naar Oekrane.
Voor september stond een lezing over ATV gepland, maar wegens omstandigheden is deze gecancelled. Remy gaat het ontstane gat opvullen door een lezing over het PI4FUN project te houden.
Bestuurssamenstelling 2004: 
Ton (PA3DGL) stopt per januari 2004 met zijn bestuurstaken. Hij geeft aan nog wel beschikbaar te zijn voor enkele lopende zaken.
Remy geeft aan nog een jaar door te gaan met het voorzitterschap. Hij ziet vooralsnog geen problemen in combinatie met zijn HB-functie. 
Om het bestuur weer op volle sterkte te brengen na de bestuurverkiezing in 2004 wordt iedereen opgeroepen om  uit te kijken naar potentile nieuwe bestuursleden.
VR-2004: 
In de TB van december zal een aankondiging voor de huishoudelijk vergadering gedaan worden. Ook zal via deze weg de wijze van stemmen worden gepubliceerd
Cursus:
Er zijn 7 aanmeldingen voor het nieuwe cursusjaar. Aad Nelemans geeft dit jaar voor het laatst les. Er zal dus moeten worden uitgekeken naar een vervanger voor hem.
Hamnus: 
Jan (PA0JWZ) heeft nu de beschikking over de sleutel van de kast waar zich de gasmeter bevind. Nu kunnen we zelf tussentijds metingen verrichten.
Twente Beam: 
Henny (PE2HS) stopt per 1 januari 2004 met zijn werkzaamheden voor TB. Iedereen wordt gevraagd na te denken over een vervanger.
Er is een discussie binnen de redactie geweest over de inhoud van het blad. Gekozen is voor meer actuele artikelen zoals verslagen van bijeenkomsten.
Twente Ronde: 
Alles verloopt prima. Ook de relayering van PI4AA verloopt goed.
De technische ronde mag op wat minder luisterend publiek rekenen. Gemiddeld doen 6  7 amateurs hier aan mee. Remy ziet e.e.a. nog aan.
PR en jeugd / onderwijs: 
Ton heeft scholen (groep 8) aangeboden met een groep senioren te helpen bij het behandelen van onderwerpen met technische aard om op deze wijze de jeugd kennis te laten maken met techniek.



Wij ontvingen het bericht, dat op eenentachtig jarige leeftijd
op 14 september 2003 te Enschede is overleden


OM Jan Foekens
PD0EBO


Wij wensen de familieleden sterkte bij het dragen van dit verlies.

Namens bestuur en leden van de  VERON afdeling Twente.

Uitnodiging voor de meeting.

Starten op de korte golfbanden

Speciaal tbv de voormalige C-vergunninghouders zullen Gerrit, PA0GJV en Koen, PA3BHU op 29 oktober a.s.  een presentatie verzorgen waarbij aandacht  geschonken zal worden aan eenvoudige kg-antennes, aanpassing van antennes, de antenne tuner, voorkomen of oplossen van storing  in TV en / of radio/audio apparatuur en wat verder ter sprake komt.
Het is de bedoeling dat na een korte inleiding van de presentatoren de aanwezigen vragen stellen, technische problemen in hun specifieke situatie aan de orde stellen, waarna direct door de presentatoren of andere ervaringsdeskundigen een mogelijke oplossing aangedragen kan worden.
Dus een interactieve bijeenkomst gericht op praktische oplossingen:
't Hamnus, Havenstraat 28, Hengelo
Op woensdag 29 oktober 
Aanvang 20.00 uur





Heeft u al een vrijwillige bijdragegestort voor de exploitatie
van Twente Beam 2003?
Giro 1295526 
Veron afd Twente, Twente Beam, Almelo


 Theekransje  	door  PE2BAS

Vreemde titel, maar dit was de uitvinding van KQ6AA in San Marcos, California, iets ten Noorden van San Diego voor het bijna dagelijkse babbeltje.
Iedere middag om 16.30 werd door Peter verbinding gemaakt met een aantal oud studiegenoten in Nederland op 28.666 of 21.409 MHz , althans zolang de condities dit toelieten.
Dit jaar was de reunie van deze groep Rens & Rens mannen met XYL in Twente.
Een bijzonder jaar het was namelijk 50 jaar  geleden, dat de jongens besloten in Hilversum electronica te gaan studeren. Het was in die tijd het enige opleidingsinstituut dat zich uitsluitend op elektronica richtte en dat was wat ze wilden.Toen ze klaar waren met de studie konden ze veel met buizen, maar een eenvoudige transistor versterker ontwerpen was er niet bij. 
De groep renisten bestond uit KQ6AA Peter, PA0JWK  Jan ( geboren in Losser)
PA0KKD Jan (geboren in Almelo), PA0AMJ Johan uit Dongen, PA0JBL Jan uit Lieshout ,PA3DBB Frits uit Ermelo, PA0TVS Theo uit St. Pancras, PA0AAJ Hans uit Hilversum en PE2BAS uit Almelo.
Hoogtepunten van het weekend waren de Chinees in Almelo, lekker eten en kletsen,
toer met de huifkar en klootschieten in Zenderen en koffie met krentenwegge in de molen van Bels. Na afloop nog een leuk QSO gehad met KQ6AA/M op de A1.
De renie is het volgend jaar gepland in California, waar KQ6AA een onvoorstelbare verzameling leger apparatuur heeft en heel oude radio's. Zo oud dat het volume geregeld werd door de gloeistroom te verlagen met een draadgewonden potentiometer. Hij bezit ook alle denkbare sets uit WO II. 
Terecht iets om naar uit te zien.	Bas.


Bouwen vossenjachtontvanger Junior 2

Onder de deskundige leiding van Alex Buurlage PA1FOX hebben een aantal leden van onze afdeling in 't Hamnus  de vossenjachtontvanger Junior 2, ontwerp Rainer DL5NBZ gebouwd. Aanvankelijk werd gedacht dat we het wel op een zaterdag zouden kunnen klaren maar al snel bleek dat het boren van gaten in het printplaatje en kastje en diverse andere mechanisch werkzaamheden  toch meer tijd in beslag namen.
Thuis is er verder gewerkt aan de ontvangers en op een woensdagavond heeft Willy PB1WB ons weer gastvrij ontvangen om in  't Hamnus de ontvangers te complementeren en af te regelen. In oktober zullen we onze eerste ervaringen in het veld opdoen.
Alle deelnemers danken Alex voor zijn hulp en inzet.


Pse QSL (5)

The North Pole Drifting Station SP-32
Zondagmorgen vroeg, zo rond 0600Z (8 uur onze tijd) op 17 augustus. Mijn laatste vakantie week is begonnen, voor het ontbijt nog maar eens even luisteren op 30 meter. Hoor een zeer zwak signaaltje met CQ, zwakke signalen zijn natuurlijk altijd interessant! Uit de ruis komt de roepnaam R0PA, lijkt iets ongewoons, dus aanroepen maar!
Het station komt inderdaad terug: rapporten worden uitgewisseld, 529 voor hem en 419 voor mijover zwakke signalen gesproken. Zijn naam is Vic en QSL via DL5EBE, 73, spasibo en cuagn. Uitstekende operator, nam echt de moeite om een compleet QSO te maken, dat geeft altijd weer grote voldoening. Er volgt ook geen enorme pile up, dus het QSO is kennelijk iedereen op de band ontgaan.
Wie is nu die R0PA???
Ik weet dat DL5EBE vaak als QSL manager optreedt voor Arctische of Antarctische stations, dus dat is al bijzonder. Op de OH2AQ DX Summit staat niets vermeld over R0PA, niemand heeft kennelijk recent een verbinding gemaakt. In ieder geval stuur ik een QSL met retourporti naar DL5EBE, afwachten wat er komt.
Weken laterik lees een artikel in CQ DL overR0PA.
Het blijkt om een Russische Arctische expeditie te gaan, die afgelopen april van start is gegaan. Er wordt een groot onderzoekstation ingericht op een ijsschots van 3,5 bij 5 kilometer, die over een periode van anderhalf jaar over de Noordpool naar Groenland drijft. Internet brengt uitkomst: na wat zoeken kom ik op de website www.polus.org waar de details van het North Pole Drifting Station SP-32 beschreven worden. SP staat voor  Severnyy Polyus, het Russisch voor Noordpool. Het station is inmiddels opgebouwd met prefab verblijven, energievoorziening, communicatie en airstrip en kan binnenkort de eerste (betalende) gasten ontvangen. 
De illustratie geeft een beeld hoe het station is opgebouwd. Wetenschappers of vakantiegangers kunnen in november 2003 een bezoek van enige weken brengen, all-in vanaf Moskou voor $ 5.500,-
De vaste bezetting bestaat o.a. uit twee communicatiespecialisten, n daarvan is Vic, die in zijn spaarzame vrije tijd het amateurstation R0PA in de lucht brengt! Op de foto zie je de beide mannen in de weer met een Iridium telefoon. 
Zondagmorgen vroeg, zo rond 0600Z, het is nu 14 september, weer een zeer zwak signaaltje en een wat sterker signaal: R0PA in verbinding met RW1AI! Gaat in het Russisch, dus niet veel van de inhoud te maken. Na afloop maar even RW1AI aanroepen, die komt snel terug.  OM Mike in Sint Petersburg, hij vertelt dat Viktor een ervaren poolreiziger is, die al eerder onder de calls 4K0A, 4K0B, 4K0D, R1ANF actief was. De positie van SP-32 is inmiddels 86 N 81 E. Viktor heeft slechts een TS570 met een eenvoudige vertical tot zijn beschikking.
Leuk detail: RW1AI is zelf ook een poolhaas, met hem heb ik in oktober 2002 een verbinding gehad als R1ANC, de Vostok Basis op de Zuidpool! Ook op 30 meter, dus boys - and girls - toch verder met CW, al is het niet meer verplicht, want er is veel te horen op de telegrafiebanden!
                                                                                            Cuagn 73, Hans PA0HRM

De grote club actie loten zijn binnen !

Iedere koper wordt verzocht de door hem of haar bestelde
loten af te halen en af te rekenen op 29 oktober a.s. in 't Hamnus.
Ben je zelf niet in de gelegenheid, vraag dan een collega van je
om de loten af te halen. Bedankt voor jullie medewerking.  
PA0JWZ   /  Penningmeester 

Servicebureau.                                                              Door PA3FNB

Regelmatig valt het mij op dat nog niet iedereen bekend is met het feit dat onze afdeling een depot van het Servicebureau heeft.
De in Electron door het Servicebureau aangeboden artikelen kunt u bij mij kopen en/of bestellen. Wat niet in voorraad is, bestel ik in Arnhem.
Voordelen boven zelf bestellen zijn:
-  U betaalt geen verzendkosten.
-  Een gedeelte van het door u betaalde bedrag is voor onze eigen afdeling.
Tijdens de bijeenkomsten op de laatste woensdag van de maand is het servicebureau aanwezig. Telefonische bestellingen (074-2434863) en bestellingen per e-mail (pa3fnb@amsat.org)  kunnen op een nader af te spreken tijd/plaats worden afgehaald. 
                                                                                                              '73, Anne-Marie 



Het PI4FUN-project

Verslag afdelingsvergadering woensdag 24 september 2003
Tijdens de afdelingsbijeenkomst van september zou aanvankelijk een lezing gehouden worden over ATV. Omdat deze lezing niet kon doorgaan, heeft onze voorzitter, Remy PA3AGF, een lezing gehouden over het PI4FUN-project.
In zijn hoedanigheid als voorzitter van de PR-commissie en lid van het hoofdbestuur van de VERON voor PR-zaken, heeft Remy een voortrekkersrol voor het PI4FUN-project.
In navolging van de Britse RSGB (GB4FUN sinds 2001) is de VERON voornemens een kleine vrachtwagen (< 3500 kg; rijbewijs B) aan te schaffen waarin een mobiele shack geheel wordt ingericht. De roepletters van dit mobiele station zijn PI4FUN. Afdelingen kunnen deze vrachtwagen gratis lenen om de hobby te promoten tijdens allerlei evenementen: open dagen (landmacht, luchtmacht, marine), HCC-dag, allerlei evenementen (Nijmeegse Vierdaagse), bij scholen etc. etc.. Ook is de PI4FUN-shack te gebruiken als instructieruimte voor operating practice.
De doelstelling van het PI4FUN-project is het enthousiasmeren van mensen die tot nu toe onbekend zijn met het radiozendamateurisme. Men richt zich daarbij met name op de jeugd (basisscholen, middelbare scholen, vervolgonderwijs, (pre-)vutters. 
Op 12 september j.l. is een landelijke vergadering georganiseerd waarbij een groot aantal afdelingen van de VERON vertegenwoordigd was. Tijdens deze vergadering werd de afdelingen gevraagd te reageren op de PI4FUN-plannen. De presentatie die toen gehouden is, was ook de leidraad voor de presentatie van de afdelingsvergadering. De presentatie is in powerpoint-formaat beschikbaar. 
De VERON zorgt landelijk voor de planning en de financiering van het project. Het voertuig wordt vanuit het VERON-fonds gefinancierd. Over de apparatuur wordt met de leveranciers / importeurs / dealers overleg gevoerd. Het opbouwen van de mobiele shack zal door vrijwilligers geschieden. Naar verwachting zou het geheel na de zomervakantie van 2004 gereed moeten zijn. Een demonstratie van de mobiele shack tijdens de Dag voor de Amateur 2004 ligt in de planning.
	--->




Wat wordt er van de afdelingen gevraagd? Enerzijds enthousiasme, goede ideen, hulp bij het opbouwen van de mobiele shack. Maar nog belangrijker: meedenken waar PI4FUN ingezet kan worden en lokaal de evenementen te begeleiden (demonstrateur, chauffeur). En vooral het 'nazorgtraject': wat doen we met genteresseerden? In Engeland is de zgn. foundation licence ingevoerd, waardoor mensen na het bezoeken van een evenement eigenlijk direct in kunnen stromen op een cursus voor deze licentie, die snel behaald kan worden. Ook binnen Nederland wordt de invoering van een foundation licence besproken (zie de VR 2003). Deze invoering zou - in combinatie met PI4FUN - kunnen helpen bij het uitbreiden van het aantal radiozendamateurs.
Meer informatie over PI4FUN kunt u krijgen bij Remy PA3AGF (pa3agf@amsat.org). Mocht u ideen of opmerkingen hebben over dit project, of willen meewerken: geef dit vooral aan Remy door!

73 de Rene PE1RA

Even een berichtje voor je PC
De website van PI4ZI is gewijzigd, het nieuwe adres is www.qsl.net/pi4zi 
Hierop zijn ook meerdere links te vinden naar interessante HAM homepages.
Gerard / PA1TX

Griddipper.                                 Bewerkt door PE2Bas
De amateurs die een griddipper kennen en gebruiken zal ik weinig nieuws kunnen vertellen, maar uit wat contacten is me gebleken, dat door veel amateurs dit handige apparaatje niet naar waarde wordt geschat. 
Wat is het voor een ding?
In principe is het een oscillator, die met een setje losse insteekbare spoelen over een groot frequentie bereik tot oscilleren kan worden gebracht. Tevens wordt het door het uitschakelen van de oscillatorvoedingsspanning een eenvoudige (kristal) ontvanger voor datzelfde frequentie bereik. Wat moeten we doen om zo'n schakeling voor ons bruikbaar te maken?
De spoelen moeten eenvoudig insteekbaar zijn  aan de buitenkant van het kastje want we willen die spoelen in ons te testen apparaat kunnen steken.
Op de as van de afstemcondensator komt een flinke knop met een schaalverdeling, die bij iedere spoel de oscillatie frequentie aangeeft.
Een mA meter moet de anodestroom van een buis of de drainstroom van een FET aangeven.
Een potmeter moet het mogelijk maken dat bij iedere oscillatie-frequentie een volle uitslag kan worden ingesteld.
Dit zijn wel de belangrijkste ontwerp criteria.Hoe kunnen we nu iets meten/doen 
Stel we willen een 10.7 MHz kring van een ontvanger afregelen. In de griddipper steken we de spoel  voor het afstembereik van  6.4 - 16 MHz We weten niet of we het kerntje van de middenfrequent trafo in of uit moeten draaien en we willen ook niet teveel heen en weer draaien om het sleufje in het kerntje onnodig te belasten. Houden 
(vervolg griddipper)
we nu het spoeltje van de griddipper dicht bij de MF trafo dan zien we bij verdraaien van de afstemcondensator op een bepaalde stand de anode stroom wat afnemen. Aan dit dipje ontleent het apparaat zijn naam! Bij de frequentie  waar dit optreedt is de kring in resonantie en dus Ohms. Er wordt nu energie ontnomen uit de griddipper en dat zien we d.m.v. het dipje in de drain stroom. Hoe dichter we de spoel bij de middenfrequent kring houden des te dieper de dip.Als we de dip gevonden hebben dan wat losser koppelen. Het dipje wordt minder maar het afstemmen wordt scherper. We lezen nu op het schaaltje b.v. een frequentie van 10.4 MHz, dat betekent dus dat de MF te laag staat. Te grote L.Het kerntje moeten we wat uitdraaien om de zelfinductie te verlagen en dat volgen we met de griddipper tot we op ca 10.7 MHz zitten.
Nu begint het gemekker om maar eens een net woord te gebruiken. Zo'n ding is toch niet nauwkeurig.. Klopt. Maar we hebben toch zo'n mooie ontvanger met een een kwartskristal om de frequentie stabiel te houden en een digitale aflezing om heel nauwkeurig te kunnen aflezen . Dus de ontvanger aan en even zoeken waar de griddipper op staat te zenden.Ja hoor hartstikke ernaast 10.684,3 MHz . Draai nu de ontvanger naar 10.700,0 en draai heel voorzichtig aan de knop van de griddipper tot je een maximale ontvangst hebt of nog beter op CW zero beat. ( Verschil frequentie van nul Hertz Hou het spoeltje bij de MF kring en draai het kerntje tot je het dipje weer hebt. Je kunt er nu van op aan, dat je de MF kring aardig goed hebt afgeregeld.Hebben we een oscillator gebouwd en willen we weten op welke frequentie die staatte stralen dan schakelen we de voedingsspanning van de oscillatorkring in de griddipper uit en hebben we een eenvoudige ontvanger
Denk maar even aan een spoel en een condensator parallel. Over die kring een diode met een gelijkstroommeter. Pikt de spoel een signaal op met een frequentie gelijk aan de resonantie frequentie dan zal de diode voor een gelijkstroom door de meter zorgen. Maximale stroom is dus afstemming op het te testen signaal.Hoe losser we koppelen hoe scherper de afstemming.En ook hier kunnen we onze communicatie ontvanger voor het bepalen van de exacte  frequentie gebruiken.
 In de volgende aflevering gaan we de griddipper gebruiken voor het meten van condensatoren en spoelen, het meten van de Q (kwaliteitsfactor), meten aan antennes en nog wat andere zaken. We moeten er gewoon aan wennen, dat dit eenvoudige meetapparaat  ons veel leert zonder te pretenderen uiterst nauwkeurig te zijn. Of maken jullie uitsluitend printjes met metaalfilmweerstanden met een tolerantie van 1 %  ?? Wie iets gaat voelen voor dit uiterst handige en leerzame apparaatje kan ik verwijzen naar een uitgave van de VERON. Bestelnummer 588    Bouwbeschrijving FET-Dipper   1,36 Zelf heb ik een griddipper ( dus met buis) , maar omdat een FET daar het meest op lijkt heb ik Anne-Marie gevraagd deze bouwbeschrijving voor me te bestellen. Het ontwerp is voorzien van een aantal leuke extra's om het afstemmen nauwkeuriger te maken en niet te vergeten er is geen 220 Volt nodig om zo'n buis te voeden. De 6 losse spoelen voor een beriek van 1,6 tot 215 MHz wikkel je op electriciteitsbuis van 16 mm en d.m.v. Din stekers steek je ze op de Dipper. 
Onderdelen
15 weerstanden 5 % !! 
4 diodes 
5 transistoren?
1 potmeter
1  0.2 mA meter
1 piezo resonator TokoNB. 10.7 MHz -5 % = 10.165 MHz 
                                                                                                             ?
Wordt vervolgd	Bas.
Schema Griddipper
Elektrische veiligheid in de shack. 

Uit de nieuwsbrief van okt '03 van de Veron afdeling Wageningen
Ruim een jaar geleden heb ik eens wat uit de losse pols verteld over de elektrische
veiligheid. Vandaar dat ik nu probeer elke keer een klein en begrijpelijke stukje te schrijven over de elektrische veiligheid in onze hobby ruimte ja de radiohobby bedoel ik dus. 
In eerste instantie moet ik vertellen dat wij als radio amateurs met onze zelfgebouwde spullen nergens aan hoeven te voldoen. Daar bedoel ik mee dat je niet aan allerlei Europese regels hoeft te voldoen. Yes, dat is dus er leuk, maar ik wil graag je op de volgende punten wijzen.
Als je iets bouwt waarbij spanningen of stromen voordoen welke brand kunnen veroorzaken of dat je er een flinke optater van kunt krijgen is het mooi wel gevaarlijk voor je zelf of van de familie leden die je (nog) hebt. Vergeet vooral de huisdieren niet want ook deze moeten worden geschermd. Want ik weet niet wie er allemaal een trouwe viervoeter die erg nieuwsgierig letterlijk z'n natte neus over al in steekt. Of een poes die de warmste plekken op zoek op onze eind trappen of als ze wat groter zijn erin (even de kapjes eraf voor extra koeling). Daarom is dit toch erg belangrijk om iedereen en dus ook je zelf te beschermen tegen dit gevaar.
Allereerst wil ik wat begrippen verduidelijken en de eerste is enkele (klasse I) of dubbele (klasse II) isolatie deze apparaten moeten ook voorzien zijn van de twee bekende vierkantjes. Wat betekend dit nu allemaal. Als je een apparaat bekijkt als een black box (ik kan er ook niets aan doen, zo worden ze nu eenmaal genoemd) dan is er altijd een voedings spanning b.v. 230 VAC en er zijn wat in of uitgaande draden b.v. bij een PC een muis of toetsenbord en er zitten metalen delen aan welke aanraakbaar zijn in normaal gebruik. De laagspannings richtlijn (De richtlijn voor de elektrische veiligheid) zegt dat door een enkel fout (in het product) de gebruiker of zijn huisdier niet onder spanning mag komen te staan boven de 75 V wissel spanning of 50 V gelijkspanning komt. Wat heeft dit nu te maken met een enkele of dubbel isolatie!! Indien er dus een draadje van b.v. de voedingsspanning 230 VAC losraakt (een enkele fout dus) en deze aan de buitenkant aan de metalen kast komt, dan hoop ik maar dat deze metalen buitenkant goed aan de randaarde of veiligheidsaarde zit want anders heb je geen krulspeld meer nodig de eerste komende maanden. Dit noemt men een klasse I apparaat en deze heeft als kenmerk dat er ALTIJD een stekker aanzit welke is voorzien van veiligheidsaarde.
Probeer deze type apparaten of producten altijd in een stopcontact met randaarde te steken. Ook zijn er apparaten welke geen randaardestekkens hebben. Deze zijn voorzien van een dubbele isolatie. Deze dubbele isolatie voorkomt dat tijdens een enkele fout de kast onder spanning komt. Nu is er niet altijd een metalen kast b.v. je TV toestel maar toch zit er een dubbele isolatie tussen de gevaarlijk spanning en b.v. de knoppen of aansluitingen aan de voorkant of achterkant. Dit is vaak gedaan in de geschakelde voeding van de TV. Hierin is altijd een transformator verwerkt welke een 
dubbele isolatie heeft. Indien er maar een enkele isolatie aanwezig is in de transformator dan moet er nog een extra isolatie zijn tussen de schakelaars en andere aanraakbare delen van de elektronica (scart en coax ingang) zodat er weer een dubbele isolatie ontstaat tussen de 230 V en de aanraakbare delen van de TV. Maar dit is een lastig klusje en meestal wordt er gekozen voor een voeding met een dubbele isolatie. Bij de PC is dit een beetje ingewikkelder want ook hier kan je de pinnen van de RS232 com 1 poort aanraken. Dus hier moet ook een dubbele isolatie zitten tussen de 230 VAC en het 5 VDC gedeelte. Bij de PC is gekozen voor een geschakelde voeding met een dubbele isolatie welke een aardscherm heeft tussen de primaire wikkeling en secundaire wikkeling dit heeft als voordeel dat indien er door een enkele fout in de trafo een draadje van de primair wikkeling deze tegen het veiligheidsscherm van de trafo komt en dus de zekering wordt getest. Ook wordt er dubbele isolatie gebruikt tussen de wikkelingen. Dit wordt een klasse I product genoemd met een klasse II voedingsconstructie. 
De veiligheidsaarde heeft ook nog een ander doel en wel voor het EMC filter in de voeding. Tussen de fase en aarde en tussen de nul en aarde zitten condensatoren welke een deel vormen van de EMC ontstoring tussen de 150 kHz en de 30 MHz. Wordt de veiligheidsaarde nu niet aan gesloten dan ontstaat er een spanning van 115 VAC tussen de randaarde (centrale verwarming) en de metalen kast van je PC en DAT kun je voelen. Laat de kat maar eens overstappen tussen de radiator en je warme PC kast. Daar krijgt hij, zij of het een hele dikke staart van. Dus aansluiten. 
Volgende keer meer.                                                             Andr, pa3fis

Van de redactie

Ik weet niet of het U als aandachtige lezer van TB is opgevallen maar de redactie was de vorige keer, wegens gebrek aan kopij, genoodzaakt de Twente Beam  uit slechts 20 pagina's  te laten bestaan.  Gelukkig zijn we dit keer, dank zij de inzet van enkele genspireerde schrijvers,  weer op volle omvang van 24 bladzijden.
Zoals al zo vaak gedaan is wil ik ook nu weer een oproep plaatsen om er voor te zorgen dat we in de volgende maanden weer voldoende kopij hebben. Kopij kan bestaan  uit alles wat in onze vereniging gebeurt of  moet gebeuren en/of uit alles wat onze hobby betreft. Ieder lid die iets weet of kan dat voor anderen interessant is wordt uitgenodigd daarover te schrijven, en voel je je zelf niet zo handig met de pen dan is er altijd een redactielid die bereid is je te helpen. 

In deze TB treft u op blz. 5 de uitnodiging voor de meeting aan. Deze meeting is vooral van belang voor een grote groep onder ons n.l. de C-amateurs, die immers nu een volledige machtiging hebben 
Twee 'oude rotten' in onze hobby hebben zich bereid verklaard om ons ( de redactie bestaat bijna geheel uit C-amateurs) en U die ongetwijfeld ook genteresseerd bent, wegwijs te maken in o.a. het gebruik van de juiste antennes.  
Als het enigszins kan kom dan op 29 oktober naar 't Hamnus
 
									                                                                            Namens de redactie,  Henny


Een fusiepartner of concurrent  van de KLM ?
Agenda
			          29 okt.       : 't Hamnus, Starten op de korte golfbanden (zie blz. 5)

           25/26 okt   : Hobbytechnica, 't Heim.Hengelo

           26 nov.      : Verkoping.
 
           17 dec       :  Zelfbouwtentoonstelling

Adverteren in Twente Beam is gericht adverteren.
U weet exact wie U bereikt nl.  + 500 zendamateurs. 

Wilt U Twente Beam (ook) elektronisch ontvangen stuur dan uw e-mail adres naar Martin, PE2MGA@AMSAT.ORG met vermelding 
'Twente Beam elektronisch'
